Depressie: Vragen en Antwoorden

Het kan iedereen overkomen

Bron: www.standaard.be

Depressie is erfelijk
'Dat depressie erfelijk zou zijn is een te algemene uitspraak, die stigmatiserend werkt bovendien. Depressie is niet erfelijk zoals het syndroom van Down dat is. Depressie wordt bepaald door een combinatie van biopsychosociale factoren.'

'Ook de sociale context en de opvoeding spelen een grote rol. Als je in nauw contact opgroeit met een depressieve ouderfiguur, maak je in sommige gevallen meer kans om depressie te ontwikkelen. Kinderen kopiëren vaak het gedrag van hun ouders. Ook misbruik tijdens je jeugd kan depressie op een later moment in je leven veroorzaken.'

'Daarnaast zijn er sociaal-culturele factoren die van belang zijn. Je maakt bijvoorbeeld meer kans de ziekte te ontwikkelen als je in een uitzichtloze situatie van kansarmoede leeft.'

'Het effect van psychologische factoren mag je ook niet onderschatten. Hoe is je zelfbeeld? Heb je de neiging om te vluchten van problemen of ga je erop af om ze op te lossen? In de psychologie noemen we dat je 'copingsstijl', je veerkracht. De term is ontstaan in de hulpverlening aan Braziliaanse straatkinderen. Hun situatie was in vele gevallen hopeloos, maar toch hadden sommigen een hoge veerkracht. Ze slaagden erin het leven zin te geven ondanks de grote beperkingen die hun situatie meebracht.'

'En dan zijn er nog somatische factoren. Depressie kan een bijwerking zijn van de medicijnen die je slikt of ontstaan als gevolg van alcoholmisbruik.'

'Je kwetsbaarheid is wel biologisch bepaald. Maar dan bepalen de sociale en psychologische factoren hoe je met die aangeboren kwetsbaarheid omgaat.

Vrouwen hebben twee keer meer kans om depressief te worden. Dat kan te maken hebben met hormonale factoren. Maar ze maken ook meer kans om in de armoede verzeild te geraken. Vrouwen staan ook vaker dan mannen onder druk door de combinatie van werk en zorgtaken.'

'Het is dus onjuist om depressie "erfelijk" te noemen, voor de omgeving en de patiënt zelf. Je laat te veel factoren buiten beschouwing. En eigenlijk zeg je dat ze er niets aan kunnen doen. Zo plaats je mensen met een depressie in een slachtofferrol. Depressie kan iedereen overkomen.'